Netvliesloslating

Wat gebeurt er in het oog?

De binnenkant van het oog is gevuld met een heldere gel: het glasvocht. Dit glasvocht zit tegen het netvlies aan.

Met het ouder worden verandert het glasvocht. Het kan krimpen en loslaten van het netvlies. Dit heet een achterste glasvochtloslating. Dit is een normaal proces, maar kan soms problemen geven.

Als het glasvocht aan het netvlies trekt, kan er een scheurtje in het netvlies ontstaan. Door dit scheurtje kan vloeistof achter het netvlies komen. Hierdoor laat het netvlies los van de onderlaag: dit is een netvliesloslating.

Klachten en risicofactoren

Symptomen van een netvliesloslating

De klachten van een netvliesloslating ontstaan vaak plotseling. Niet iedereen ervaart alle symptomen, maar veelvoorkomende signalen zijn:

• plotseling veel (nieuwe) vlekjes, sliertjes of spinnetjes zien
• lichtflitsen zien
• een donkere vlek of een ‘gordijn’ aan de rand van je beeld
• geleidelijk of heel snel slechter zien

Deze klachten ontstaan vaak doordat het glasvocht aan het netvlies trekt of doordat het netvlies (gedeeltelijk) loskomt.

Een netvliesloslating begint vaak klein, maar kan zich snel uitbreiden. In het begin zit de loslating meestal aan de rand van het netvlies. Je merkt dit bijvoorbeeld als een schaduw of een donker gebied aan de zijkant van je zicht.

Als de loslating groter wordt en het centrale deel van het netvlies (de macula) bereikt, gaat het zicht snel en ernstig achteruit. Hoe langer het netvlies losligt, hoe groter de kans op blijvende schade.

Het is belangrijk om bij deze klachten niet af te wachten. Een netvliesloslating is een spoedgeval.

Kun je blind worden van een netvliesloslating?

Ja. Zonder behandeling kan een netvliesloslating leiden tot ernstige slechtziendheid of blindheid. Als de aandoening op tijd wordt behandeld, kan het zicht vaak (gedeeltelijk) behouden blijven. De snelheid waarmee wordt behandeld, speelt hierbij een belangrijke rol.

Wie loopt risico op een netvliesloslating?

Iedereen kan een netvliesloslating krijgen, maar sommige mensen hebben een verhoogd risico.

De belangrijkste risicofactoren zijn:

• Hoge bijziendheid (myopie)
  Meer dan de helft van de mensen met een netvliesloslating is bijziend.
• Hogere leeftijd
  Een netvliesloslating wordt het vaakst waargenomen tussen de 50-70 jaar en komt vaker voor bij mannen.
• Familiaire belasting
  Iemand waarbij familieleden een netvliesloslating hebben gehad, heeft een verhoogd risico.
• Een eerdere netvliesloslating
  Heb je in één oog een netvliesloslating gehad, dan heb je een verhoogd risico om dit ook in het andere oog te krijgen.
• Oogoperaties
  Bijvoorbeeld als complicatie na een staaroperatie.
• Oogletsel
  Mensen die een harde klap tegen hun hoofd of oog hebben gehad, lopen een verhoogd risico.

Diagnose en behandeling van een netvliesloslating

Diagnose stellen

Een netvliesloslating is een spoedgeval. Heb je klachten die hierbij passen, dan is het belangrijk om direct contact op te nemen met een huisarts, een optometrist of je oogarts.

De oogarts onderzoekt je oog om te beoordelen of het netvlies is losgelaten en hoe uitgebreid de loslating is. Dit gebeurt meestal door in het oog te kijken met speciale apparatuur, vaak nadat de pupil met oogdruppels is verwijd.

Hierdoor kan het netvlies goed worden beoordeeld. Soms zijn aanvullende onderzoeken nodig, zoals een scan of echo van het oog, bijvoorbeeld als het zicht wordt belemmerd door bloed of troebelingen.

Behandeling van een netvliesloslating

De behandeling hangt af van de ernst van de aandoening.

• Scheurtje zonder loslating:
  Als er alleen een scheurtje in het netvlies is, kan dit vaak behandeld worden met een laserbehandeling. De laser zorgt ervoor dat het netvlies rondom het scheurtje vast komt te zitten, zodat een loslating wordt voorkomen.
• Netvliesloslating:
  Is het netvlies al losgelaten, dan is een operatie altijd nodig. Deze moet zo snel mogelijk worden uitgevoerd.